ราคาและวิธีคิดราคา

งานดินไม่มีราคากลางตายตัว เพราะต้นทุนหลักคือ ค่าขนส่ง ซึ่งเปลี่ยนไปตามระยะทางและสภาพทางเข้าหน้างาน หน้านี้อธิบายวิธีคิดราคาแบบที่ผู้รับเหมาใช้จริง เพื่อให้คุณประเมินงบเบื้องต้นได้เองก่อนเรียกให้เข้าไปดูหน้างาน

งานดินคิดราคากันแบบไหน

ในทางปฏิบัติมีอยู่ 3 แบบ และแต่ละแบบเหมาะกับงานคนละลักษณะ

1. คิดตามปริมาณ (ต่อคิว)

ใช้มากที่สุดกับงานถมดินและขุดดิน คิดเป็นลูกบาศก์เมตร เหมาะกับงานที่วัดปริมาณได้ชัดเจน ข้อดีคือโปร่งใส ตรวจสอบได้จากจำนวนเที่ยวรถ ข้อควรระวังคือต้องตกลงให้ชัดว่านับคิว ก่อนถม หรือ หลังบดอัด เพราะดินยุบตัวได้ 20–30%

2. คิดตามพื้นที่ (ต่อตารางเมตร หรือต่อไร่)

ใช้กับงานเคลียร์พื้นที่ งานบดอัด และงานรื้อถอน เหมาะกับงานที่วัดปริมาตรยากแต่วัดพื้นที่ได้ง่าย

3. เหมารวมทั้งงาน

เหมาะกับงานที่ขอบเขตชัดเจนและเจ้าของงานอยากคุมงบให้แน่นอน ราคาจะรวมความเสี่ยงไว้แล้ว จึงมักสูงกว่าคิดต่อคิวเล็กน้อย แต่แลกกับการไม่มีค่าใช้จ่ายบานปลาย

ตารางราคาโดยประมาณ

ราคาด้านล่างเป็นช่วงราคาสำหรับงานในกรุงเทพฯ และปริมณฑล ใช้ประกอบการตั้งงบเบื้องต้นเท่านั้น ราคาจริงต้องประเมินจากหน้างาน

7 ปัจจัยที่ทำให้ราคาต่างกัน

1. ระยะทางจากบ่อดินถึงหน้างาน

ค่าขนส่งคือต้นทุนก้อนใหญ่ที่สุดของงานถมดิน ระยะทางที่ต่างกัน 10 กิโลเมตร ทำให้ราคาต่อคิวต่างกันได้ 30–60 บาท

2. ทางเข้าออกหน้างาน

ถ้ารถ 10 ล้อเข้าได้ ต้นทุนต่อเที่ยวถูกที่สุด แต่ถ้าซอยแคบต้องเปลี่ยนเป็นรถ 6 ล้อ จำนวนเที่ยวจะเพิ่มขึ้นเกือบเท่าตัว

3. ปริมาณงาน

งานตั้งแต่ 500 คิวขึ้นไปจะได้ราคาต่อคิวถูกลง เพราะเฉลี่ยค่าขนย้ายเครื่องจักรได้มากกว่า

4. ชนิดของดิน

ดินลูกรัง ดินดำ ทราย และหินคลุก ราคาต่างกันตามแหล่งและคุณภาพ ควรระบุให้ชัดตั้งแต่ตอนขอราคา

5. ต้องบดอัดหรือไม่

ถ้าจะปลูกสร้างต่อ ต้องบดอัดเป็นชั้น ชั้นละ 20–30 ซม. ค่าบดอัดจะคิดแยกจากค่าดิน

6. สภาพพื้นที่เดิม

ถ้ามีน้ำขัง ต้นไม้ ตอ หรือเศษวัสดุ ต้องเคลียร์ก่อน เป็นค่าใช้จ่ายแยกอีกรายการ

7. ช่วงเวลาที่ทำงาน

หน้าฝนงานช้าลงและดินแฉะ บางพื้นที่ต้องรอ ทำให้ต้นทุนต่อวันสูงขึ้น การจองงานหน้าแล้งมักได้ราคาดีกว่า

ตัวอย่างการคำนวณ: ถมดิน 1 ไร่ สูง 50 เซนติเมตร

สมมติที่ดิน 1 ไร่ (1,600 ตารางเมตร) ต้องการถมยกระดับ 50 เซนติเมตร เพื่อเตรียมปลูกบ้าน

• ปริมาตรดินตามทฤษฎี = 1,600 × 0.50 = 800 คิว
• เผื่อการยุบตัว 25% = 800 × 1.25 ≈ 1,000 คิว (ตัวเลขที่ต้องสั่งจริง)
• ค่าดินถม 1,000 คิว × 300 บาท = 300,000 บาท
• ค่าบดอัด 1,600 ตร.ม. × 35 บาท = 56,000 บาท
• ค่าขนย้ายเครื่องจักร ไป–กลับ = 8,000 บาท

รวมประมาณ 364,000 บาท หรือราว 364 บาทต่อคิวเมื่อคิดรวมทุกอย่าง

สิ่งที่รวมและไม่รวมในราคา

รวมอยู่แล้ว

• ค่าดินหรือวัสดุตามชนิดที่ตกลง
• ค่าขนส่งถึงหน้างาน
• ค่าแรงและค่าเครื่องจักรในการเกลี่ยปรับระดับ
• การเก็บงานและทำความสะอาดพื้นที่ก่อนส่งมอบ

คิดแยกต่างหาก

• ภาษีมูลค่าเพิ่ม 7%
• ค่าขนย้ายเครื่องจักรเข้า–ออก
• งานเคลียร์พื้นที่เดิม ตัดต้นไม้ ขุดตอ
• งานสูบน้ำออกจากพื้นที่
• การวางท่อระบายน้ำหรือทำแนวกันดิน
• ค่าธรรมเนียมขออนุญาตจากหน่วยงานท้องถิ่น (ถ้ามี)

ขั้นตอนขอใบเสนอราคา

1. แจ้งข้อมูลเบื้องต้น — ที่ตั้ง ขนาดพื้นที่ ความสูงที่ต้องการถม และจะใช้ทำอะไรต่อ
2. นัดเข้าดูหน้างาน — ตรวจทางเข้า สภาพดินเดิม ระดับน้ำ และพื้นที่ข้างเคียง (ฟรี ไม่มีค่าใช้จ่าย)
3. รับใบเสนอราคา — แยกรายการชัดเจนภายใน 1–2 วันทำการ พร้อมระบุระยะเวลาทำงาน
4. ตกลงและเริ่มงาน — ยืนยันแผนงาน วางกำหนดการ และเริ่มดำเนินการ

อยากรู้ราคาคร่าว ๆ ก่อน? ดูคำถามที่พบบ่อย หรือ อ่านบทความวิธีคำนวณปริมาณดิน